Vakantie in het Schilcherland: de wijnstreek die niemand kan afwerken

Het Schilcherland draagt zijn naam naar een wijn, en dat is ongewoon genoeg om ermee te beginnen. De Schilcher is een rosé van de druivensoort Blauer Wildbacher, een autochtone soort die buiten West-Stiermarken vrijwel nergens in noemenswaardige omvang wordt aangeplant. Er is dus een feitelijke reden waarom deze streek niet smaakt als andere wijnstreken: de wijn waar hier alles om draait, bestaat elders praktisch niet.

Een vakantie in het Schilcherland is daarom ook geen vakantie die u op een andere plek in vergelijkbare vorm zou kunnen hebben. Wat zij is – en wat zij niet is – laat zich het best in vier punten beschrijven.

Wat het Schilcherland geografisch is

Het Schilcherland strekt zich als wijnbouwgebied uit over meerdere gemeenten van West-Stiermarken, in de kern van Ligist via Stainz en St. Stefan ob Stainz tot in de regio Deutschlandsberg en verder richting Eibiswald. Het ligt aan de oostelijke voet van de Koralpe, wat het landschap bepaalt: geen vlakte, geen bergen, maar een dichte opeenvolging van heuvelruggen waarop de wijnstokken staan, met beboste toppen ertussen.

Die structuur is de reden waarom u het Schilcherland niet in één dag kunt afrijden. De wegen volgen de dalen, niet de vogelvlucht. Twee wijnhuizen die op de kaart vijf kilometer uit elkaar liggen, zijn over de weg vaak vijftien. Wie dat als nadeel ziet, heeft de verkeerde streek gekozen. Wie het als ritme aanvaardt, heeft de kern begrepen.

Stainz ligt ongeveer in het midden en is daarmee voor gasten het meest praktische vertrekpunt – vanaf hier liggen de meeste bedrijven van de streek binnen twintig autominuten. Meer over de plaats zelf staat bij Stainz ontdekken.

Waarom het Schilcherland minder wordt bezocht dan Zuid-Stiermarken

De Zuid-Stiermarkse wijnroute is de bekendere buurstreek, met navenant meer drukte in het weekend. Het Schilcherland heeft een vergelijkbaar landschap, een vergelijkbare kwaliteit – en duidelijk minder doorreizigers. De reden is niet kwalitatief maar historisch: Zuid-Stiermarken werd toeristisch eerder en sterker ontsloten.

De wijn: wat Schilcher onderscheidt van andere rosé

Schilcher wordt uitsluitend uit de Blauer Wildbacher gekelterd. Typerend zijn een krachtige zuurgraad, een droge vinificatie en aroma's die vaak met bosaardbei en rode bes worden beschreven. Wie van andere roséwijnen komt – zachter, fruitiger, vaak met restzoet – heeft meestal een of twee glazen nodig om om te schakelen.

Daarnaast is er de frizzante-variant, licht parelend en in de zomer de ongecompliceerdere keuze, en witte wijnen en Zweigelt die veel bedrijven eveneens maken. Wat dat in detail betekent, leggen wij uit bij Schilcher ontdekken en bij Schilcher Frizzante.

Het interessantere deel van een Schilcherland-vakantie is overigens niet de druivensoort, maar de spreiding: dezelfde wijn smaakt van hoeve tot hoeve duidelijk anders, afhankelijk van ligging, vinificatie en de hand van de wijnbouwersfamilie. Wie maar één bedrijf bezoekt, krijgt een indruk. Wie er over meerdere dagen drie of vier bezoekt, krijgt een beeld.

De Buschenschank: het deel dat zich niet laat uitleggen

De Buschenschank is het West-Stiermarkse antwoord op de vraag waar u eet. Het is geen restaurant: er is geen warme keuken in klassieke zin, geen kaart met voorgerecht en hoofdgerecht, en de wijn komt dwingend van het eigen bedrijf. Geserveerd wordt wat de hoeve oplevert – een plankje koude vleeswaren, spreads, gerookt vlees, kaas, en daarbij vaak gebak.

Twee dingen moet u daarover weten. Ten eerste: Buschenschanken zijn niet doorlopend open, maar volgen een eigen, seizoensgebonden kalender. Even bellen de dag ervoor is geen beleefdheidsgebaar, maar planningsnoodzaak. Ten tweede: u blijft vrijwel altijd langer dan gepland. Een selectie van vijf bedrijven rond Stainz, met afstanden, staat bij Top 5 Buschenschanken rond Stainz.

Wat een vakantie in het Schilcherland kost

De streek is in Oostenrijks perspectief qua prijs onopvallend – duidelijk goedkoper dan de merengebieden in het westen, ongeveer op het niveau van Zuid-Stiermarken. De grootste post is de accommodatie, de tweede zijn de bezoeken aan Buschenschanken. Wat ontbreekt, zijn de kostenopdrijvers van andere vakantiestreken: geen liftkaarten, geen kuurtaks voor voorzieningen die u niet gebruikt, geen restaurantavonden met drankopslag als u een eigen keuken hebt.

Wat u in het Schilcherland verder nog doet

Een wijnvakantie die alleen uit proeverijen bestaat, is na twee dagen vermoeiend. De streek heeft daarvoor genoeg alternatieven op korte afstand:

Lopen. Zo'n 240 kilometer bewegwijzerde paden doorkruisen het Schilcherland, van de vlakke dalronde tot het topkruis op de Rosenkogel. Concrete tochten met afstanden en looptijden staan bij Wandelen rond Stainz.

Rijden. De wijnroutes zijn met de fiets goed te doen, mits u de hoogtemeters meerekent – details bij Fietsen op de wijnroutes.

Bekijken. Schloss Stainz, de Hundertwasserkerk in Bärnbach, de Lipizzanerstoeterij Piber, de burcht Deutschlandsberg – allemaal binnen 25 autominuten. Het volledige overzicht staat bij Uitstapjes.

Niets. Het meest onderschatte punt. De meeste gasten die een week blijven, brengen hun beste uren niet bij een programmapunt door.

Het juiste seizoen

Voorjaar (april tot juni): de rustigste tijd. De wijnbergen worden groen, de eerste Buschenschanken openen na de winter, en op een doordeweekse dag komt u op de paden vrijwel niemand tegen.

Zomer (juli en augustus): lange avonden, warme nachten, volle openluchtbaden. De wijnhellingen zijn vanaf het middaguur heet – wie wil wandelen, gaat vroeg.

Herfst (september en oktober): de dichtste tijd. Druivenoogst, kleurwissel, het beste licht – en de drukste periode van het jaar. Wie wil komen, boekt eerder. Meer bij Druivenoogst in West-Stiermarken.

Winter (november tot maart): stil. Veel Buschenschanken zijn gesloten, maar het landschap is helemaal van u. Voor gasten die rust zoeken, is het het eerlijkste seizoen van de streek.

Waarom een vakantieappartement hier beter past dan een hotel

De reden is praktisch: wie bij meerdere wijnboeren koopt, heeft na drie dagen acht flessen. Op een hotelkamer blijven die in de koffer. In een vakantieappartement met koelkast worden ze het avondeten.

De tweede reden is het ritme. Wie 's avonds in een Buschenschank zit, wil de volgende ochtend niet om acht uur in de ontbijtruimte zijn. Wat er met een eigen keuken en zonder vaste tijden verandert, beschrijven wij bij Vakantie zonder hotel en bij Vakantieappartement West-Stiermarken.

Bij Johann & Anna in Stainz staan daarvoor vijf appartementen ter beschikking, elk met eigen keuken en eigen karakter, midden in het Schilcherland.

Veelgestelde vragen over de vakantie in het Schilcherland

Waar ligt het Schilcherland precies? In West-Stiermarken, aan de oostelijke voet van de Koralpe, in de kern tussen Ligist, Stainz, St. Stefan ob Stainz, Deutschlandsberg en Eibiswald.

Hoe lang zou u voor een vakantie in het Schilcherland moeten uittrekken? Drie tot vijf dagen volstaan voor meerdere wijnhuizen en Buschenschanken zonder tijdsdruk. Een week maakt bovendien uitstapjes naar Graz en de buurstreken mogelijk.

Wat is het verschil tussen het Schilcherland en de Zuid-Stiermarkse wijnroute? Een andere druivensoort, een ander wijntype – en duidelijk minder drukte. Zuid-Stiermarken is toeristisch sterker ontsloten.

Moet u van wijn houden om hier vakantie te vieren? Nee, maar het helpt. Wie geen wijn drinkt, vindt in wandelen, fietsen en de uitstapjes genoeg – alleen is de wijn hier de reden waarom het landschap eruitziet zoals het eruitziet.

Wanneer is het Schilcherland het rustigst? Tussen eind april en half juni en vanaf begin november. September is de drukste periode.

Hebt u een auto nodig? Voor de wijnhuizen en de uitstapjes praktisch wel. Binnen Stainz en voor de directe omgeving volstaan fiets en voeten.

Een vakantie in het Schilcherland loont voor gasten die een streek willen leren kennen in plaats van afvinken. Wie daarvoor een uitvalsbasis met korte afstanden zoekt, vindt bij Johann & Anna vijf appartementen midden in Stainz.

Appartementen bekijken of vrijblijvend aanvragen.